ChatGPT, Gemini, Claude of Copilot. Het zijn gekende namen in het AI-landschap die we allemaal kennen. We bevinden ons immers middenin een AI-race en die gaat snel. Zeer snel. Het zijn spannende tijdens in AI-land. Want terwijl die namen dagelijks opduiken, verschuift er iets fundamenteels onder de oppervlakte. Europa begint zijn eigen kaarten te spelen. China doet dat al een tijdje. Het dwingt organisaties en bedrijven niet langer tot de vraag: “𝘸𝘦𝘭𝘬 𝘮𝘰𝘥𝘦𝘭 𝘯𝘦𝘦𝘮 𝘪𝘬”, maar “𝘩𝘰𝘦 𝘪𝘯𝘵𝘦𝘨𝘳𝘦𝘦𝘳 𝘪𝘬 𝘈𝘐 𝘴𝘭𝘪𝘮 𝘪𝘯 𝘮𝘪𝘫𝘯 𝘱𝘳𝘰𝘤𝘦𝘴𝘴𝘦𝘯?”
1 miljoen Franse ambtenaren op Europese AI
Begin juni maakte het Franse ministerie van Overheidsdienst en Begroting bekend dat het een AI-assistent uitrolt voor meer dan 1 miljoen ambtenaren. De keuze viel op Mistral AI, het Europese alternatief voor de Amerikaanse AI-modellen. Eerder sloot datzelfde Mistral reeds samenwerking met namen als Airbus, BMW en ASML. En toch horen we op vandaag vrij weinig van deze Europese AI-speler. De concurrentie tussen de verschillende AI-modellen is immers moordend. Budgetten en investeringen enorm. Misschien is er op dit moment zelfs een overaanbod aan modellen en toepassingen?
DeepSeek: de stille reus die niemand zag aankomen
Terwijl Mistral in Europa stilaan in de schijnwerkers stapt, groeide aan de andere kant van de wereld een andere speler geruisloos uit tot een gigant: DeepSeek. De Chinese AI-start-up, groeide in de luwte uit tot een bedrijf met een waarde van meer dan 50 miljard dollar. DeepSeek bewijst dat de dominantie van de Amerikaanse techgiganten niet vanzelfsprekend is. En dat is een signaal dat ook Europese bedrijven serieus mogen nemen.
Europa wordt stilaan wakker
Europa lijkt stilaan wakker te worden. We zijn wat laat uit de startblokken geschoten maar oké… er zijn mogelijkheden en de race is nog niet over. De Europese Commissie publiceerde begin juni haar Strategic Roadmap for Digitalisation and Artificial Intelligence, met bijzondere aandacht voor de energiesector. Het is slechts één stap in een bredere beweging richting technologische zelfstandigheid.
Europa heeft lang achter de feiten aangelopen. Terwijl OpenAI, Google en Microsoft miljarden pompten in AI-infrastructuur, wachtte Europa af. Maar de toon verandert. Data-soevereiniteit, lokale dataopslag en Europese modellen worden steeds vaker strategische keuzes. Dit niet alleen bij overheden, maar ook bij bedrijven die nadenken over risico’s op lange termijn.
De vraag is niet of Europa deze inhaalbeweging maakt, maar hoe snel. En of Europese bedrijven klaar zijn om mee te schakelen met Amerika maar ook met China?
Overaanbod of kans?
Ondertussen groeit het aanbod aan AI-modellen en -toepassingen sneller dan de meeste organisaties kunnen bijhouden. Naast de grote namen zijn er tientallen gespecialiseerde modellen voor specifieke sectoren, taken of talen. Kiezen is moeilijk geworden.
Maar dat overaanbod brengt ook iets positiefs met zich mee: het dwingt tot een gezondere vraag. In plaats van “welk model is het beste?” stellen steeds meer bedrijven de juiste vraag: “hoe integreer ik AI slim in mijn processen“? Liefst met impact op en in de organisatie en een duidelijke ROI. En net deze vraag wordt interessant. Een vraag over impact, niet over buzz of hype.
De fundering moet kloppen
Er is veel enthousiasme maar ook veel buzz. In veel organisaties draaien dagelijkse processen nog steeds op e-mails, excels, een hoop papieren en losse processen. En daar zal, welk model je ook kiest, het beste AI-model je niet kunnen bij helpen als je basisprocessen (en data-structuur) niet op orde zijn.
AI kan processen versnellen, verrijken en automatiseren maar het kan geen chaos structureren die er al jaren inzit. Digitalisering en automatisering, mits een goeie voorafgaande analyse kunnen dit wel. Ze zijn de fundering waarop alles, inclusief AI, moet kunnen bouwen. Wie die stap overslaat, zal merken dat AI-tools eerder losse flodders opleveren (shadow applicaties) dan echte meerwaarde.
Concreet betekent dat: zorgen dat documenten centraal en vindbaar zijn, dat systemen met elkaar kunnen praten, dat planningsprocessen helder verlopen en dat medewerkers werken met tools die hen ondersteunen in plaats van vertragen. Pas dan wordt AI een hefboom.
Ja, het zijn spannende tijden in AI-land. 🚀
